Yayda qazon niyə saralır? 7 səbəb və bərpa planı

Yayda qazonun saralması həmişə otun tam quruması demək deyil. Bakı və Abşeronun isti, küləkli havasında saralma yanlış suvarma, düzgün aparılmayan biçim, torpağın bərkiməsi, qida çatışmazlığı və ya xəstəlik kimi müxtəlif səbəblərdən yarana bilər. Qazonu bərpa etmək üçün əvvəlcə əlamətin formasını və torpağın vəziyyətini düzgün qiymətləndirmək lazımdır.

Qazonun saralma səbəbini necə müəyyən etmək olar?

Bütün sahə eyni rəngdə solursa, səbəb adətən ümumi suvarma və ya qulluq rejimidir. Dairəvi, kənarları tünd və ya nizamsız ləkələr isə bəzi hissələrə su çatmaması, göbələk xəstəliyi, heyvan sidiyi, bərkimiş torpaq və ya zərərvericilərlə bağlı ola bilər. Otun yalnız ucları sarıdırsa, küt biçən bıçağı da yoxlanmalıdır.

Səbəbi axtarmazdan əvvəl torpağın 5–8 sm dərinlikdə nəm olub-olmadığını yoxlayın, sprinklerlərin bütün sahəni bərabər isladıb-islatmadığını müşahidə edin və sarı hissədə otun kökdən asan çıxıb-çıxmadığına baxın.

Yayda qazonun saralmasının 7 əsas səbəbi

1. Az və səthi suvarma

Tez-tez, lakin çox az su vermək torpağın yalnız üst qatını nəmləndirir. Otun kökləri dərinləşmir və isti, küləkli günlərdə qazon daha tez susuz qalaraq saralır. Torpağın nə qədər dərinliyə qədər islandığını yoxlamaq suvarma müddətini düzgün tənzimləməyə kömək edir.

2. Həddindən artıq suvarma və zəif drenaj

Daim yaş qalan torpaqda köklərə hava çatmır, ot zəifləyir və xəstəlik riski artır. Sahədə suyun yığılması, torpağın yumşaq və palçıqlı qalması, xoşagəlməz qoxu və tündləşən ləkələr artıq suyun əlaməti ola bilər.

3. Günün isti saatlarında suvarma

Günorta suvarmasında suyun bir hissəsi sürətlə buxarlanır və torpağa bərabər çatmaya bilər. Əsas suvarmanı səhər erkən saatlara planlamaq daha məqsədəuyğundur. Axşam suvarılması zəruri olduqda yarpaqların gecə boyu uzun müddət yaş qalmamasına diqqət edilməlidir. Bağın hansı saatlarda və necə suvarılmalı olduğunu Bakı istisində bağ necə suvarılmalıdır? yazısında oxuya bilərsiniz.

4. Qazonun həddindən artıq qısa biçilməsi

Bir dəfəyə otun çox hissəsini kəsmək yarpaq səthini azaldır, torpağı günəşə açır və köklərdə stress yaradır. Biçim zamanı ümumi hündürlüyün təxminən üçdə birindən çoxunu götürməmək və isti dövrdə qazonu bir qədər hündür saxlamaq daha təhlükəsizdir.

5. Küt biçən bıçağı

Küt bıçaq otu təmiz kəsmək əvəzinə cırır. Nəticədə uclar ağarır, sonra sarı-qəhvəyi görünür və sahə ümumi olaraq solğun təsir bağışlayır. Biçimdən sonra lifli və parçalanmış uclar görünürsə, bıçaq itilənməlidir.

6. Torpağın sıxlaşması və qida balansının pozulması

Üzərində çox gəzilən qazonlarda torpaq sıxlaşır, su və hava kök zonasına çətin keçir. Qida çatışmazlığı da rəngin açılmasına səbəb ola bilər, lakin isti havada səbəbi müəyyən etmədən yüksək dozada gübrə vermək yanıq riskini artırır. Lazım olduqda torpaq analizi və torpağın yumşaldılması planı hazırlanmalıdır.

7. Göbələk xəstəlikləri və zərərvericilər

Həddindən artıq rütubət, gecə uzun müddət yaş qalan yarpaqlar və zəif hava dövranı bəzi göbələk xəstəlikləri üçün uyğun şərait yaradır. Ot kökdən asan ayrılırsa, torpaq altında sürfə və digər zərərvericilər də yoxlanmalıdır. Dərmanlama aparmazdan əvvəl problemin dəqiq müəyyənləşdirilməsi vacibdir.

Saralmış qazon üçün 7 addımlıq bərpa planı

1. Saralmanın xəritəsini çıxarın: ümumi, zolaqvari və ya dairəvi olduğunu qeyd edin.
2. Torpaq nəmini yoxlayın: yalnız səthə deyil, köklərin yerləşdiyi torpağa baxın.
3. Suvarma sistemini yoxlayın: sprinkler başlıqlarının düzgün istiqamətə su verdiyinə, təzyiqin kifayət olduğuna və qazonun bütün hissələrinin bərabər islandığına baxın.
4. Biçimi düzəldin: iti bıçaqdan istifadə edin və bir dəfəyə həddindən artıq qısaltmayın.
5. Bərkimiş torpağı yumşaldın: torpaq nə çox quru, nə də palçıq olduqda xüsusi alətlə kiçik deşiklər açmaq suyun və havanın köklərə çatmasını asanlaşdırır.
6. Gübrələməyə tələsməyin: suvarma və kök problemi aradan qalxmadan əlavə gübrə verməyin.
7. Nəticəni izləyin: yeni yaşıl inkişafı müşahidə edin; boş qalan hissələr üçün mövsüm və qazon növünə uyğun seyrək və boş yerlərə yeni qazon toxumu səpilməsini planlaşdırın.

Qazonu dərhal yaşıl etmək üçün nə etmək olmaz?

• Bir gündə suvarma müddətini kəskin artırmaq;
• İsti və susuz qazonu yüksək dozada gübrələmək;
• Sarı sahəni torpağa yaxın biçmək;
• Səbəbi müəyyənləşdirmədən dərman tətbiq etmək;
• Hər sarı ləkəni yalnız susuzluq kimi qiymətləndirmək.

Peşəkar qazon qulluğu nə vaxt lazımdır?

Saralma sürətlə yayılırsa, suvarma sistemi sahəni bərabər örtmürsə, torpaq uzun müddət yaş qalırsa və ya ot kökdən asan ayrılırsa, yerində baxış daha düzgün nəticə verir. Qazon əkilməsi və qulluq xidməti çərçivəsində sahənin vəziyyəti, biçim, suvarma, torpağın yumşaldılması və zədələnmiş hissələrin bərpası birlikdə qiymətləndirilə bilər.

Tez-tez verilən suallar

Sarı qazon yenidən yaşıllaşa bilər?

Köklər canlıdırsa və əsas səbəb vaxtında aradan qaldırılırsa, qazon yenidən yaşıl inkişaf verə bilər. Tam qurumuş və boşalmış hissələrdə əlavə səpin və ya yalnız zədələnmiş hissənin yenilənməsi lazım ola bilər.

Saralmış qazona hər gün su vermək lazımdır?

Mütləq deyil. Suvarma tezliyi torpaq tipinə, kök dərinliyinə, günəşlənməyə və drenaja görə müəyyən edilməlidir. Həddindən artıq suvarma da saralmanı gücləndirə bilər.

Yayda qazonu gübrələmək olarmı?

Olar, lakin qazon susuz və güclü istilik stresi altındadırsa, gübrələmə təxirə salınmalıdır. Məhsul və doza qazonun növünə, torpaq vəziyyətinə və istehsalçı göstərişinə uyğun seçilməlidir.

Bərpa nə qədər vaxt aparır?

Müddət səbəbdən və zədənin səviyyəsindən asılıdır. Suvarma və biçim problemi düzəldildikdən sonra yeni inkişaf tədricən görünür; xəstəlik, kök və torpaq problemləri daha uzun bərpa tələb edə bilər.

Qazonunuzda saralmanın səbəbini müəyyənləşdirmək və uyğun bərpa planı hazırlamaq üçün 166 Bağban ilə əlaqə saxlayın.